علم اطلاعات و دانش شناسی

کتابداری - انجمن کتابداران - آموزش کتابداری - اخبار فرهنگی و کتابداری


 
 

اولریخ: راهنمای بین المللی نشریات ادواری[1]

 

این منبع معتبرترین ابزار کتابشناختی برای انتخاب نشریات ادواری در جهان محسوب می شود. پوشش زمانی آن از سال 1986 به بعد و پوشش جغرافیایی آن جهانی است. نوع اطلاعات ارائه شده در آن کتابشناختی و فاصله روزآمدسازیش بر طبق قالب[2] ارایه شده متفاوت است که ذکر خواهد گردید. برای هر عنوان نشریه بیش از 75 عنصر از ویژگیهای مربوط به مشخصات نشریه وجود دارد. این پایگاه دارای اطلاعات کتابشناختی مجلات، نشریا ت ادواری و روزنامه ها و سالنامه ها است. یکی از ویژگیهای اساسی این منبع این است که علاوه بر ذکر ویژگیهای عمومی نشریات به مانند عنوان، موضوع،  محل انتشار و ...، شماره رده بندی دیویی برای نشریه است که کار رده بندی در کتابخانه را راحتتر می کند. همچنین از مزایای اساسی این پایگاه می توان به خروجی آن به صورت کارت فهرستنویسی، انواع فرمهای سفارش نشریات از ناشران مختلف، نمایش اطلاعات استاندارد و همچنین اطلاعات تفصیلی اشاره کرد. ناشر مشهور این پایگاه اطلاعاتی انتشارات باوکر[3] است که در زمینه کتابشناختی بسیار مشهور و معتبر می باشد.  (1: 200- 201)

از ویرایش سی و دوم به بعد قالب چاپی، در جلد پنجم(جلد آخر) اطلاعات مربوط به روزنامه ها ارایه می گردد. در برخی موارد شماره رده بندی کنگره نیز آمده است. جلدهای اول تا سوم ویرایش 33 بخش متن یا فهرست مجلات با تنظیم الفبایی را شامل می شود و جلد چهارم دارای 7 نمایه گوناگون است که در زمان انتخاب راهنمای ما می باشند و عبارتند از:

  1. لیست نشریاتی که علاوه بر صورت چاپی صورت پیوسته نیزدارند.
  2. لیست فروشندگان
  3. لیست نشریات پیوسته
  4. لیست نشریاتی که انتشار آنها قطع شده است.
  5. لیست نشریاتی که به وسیله سازمانهای جهانی منتشر می گردند.
  6. نمایه شماره استاندارد بین المللی ادواریها
  7. نمایه عنوان

 در توضیحات مقدمه جلد اول، فهرست ناشران میکروفرم و همچنین فهرست موسسات فراهم کننده مقالات مجلات آورده شده است. (2: 126- 127 و 3)

این پایگاه که یکی از مهمترین منابع مرجع در شناسایی نشریات ادواری در جهان به شمار می آید شامل توضیحات بیش از 250هزار نشریه ادواری و حتی خبرنامه هاست. همچنین فهرست چکیده نامه هایی را که از مجلات چکیده می نویسند در خود دارد. کارگزاران نشریات ادواری را که دارای خدمات تحویل مدرک هستند را نیز در خود گنجانده و طرق دسترسی به نشریات همراه با قالب آنها نیز آمده است. قالب روی دیسک اولریخ، فصل به فصل روزآمد می شود، این در حالی است که قالب پیوسته آن هفتگی و قالب چاپی آن سالانه روزآمد می گردد. قالب الکترونیکی آن نقد و بررسی مجلات را نیز مورد ملاحظه قرار می دهد. در قالب پیوسته پیوند[4]هایی به مجلات و ناشران و فهرست مندرجات و چکیده مجلات و خدمات تحویل مدرک نیز تعبیه شده است. (4: 300)

آخرین اطلاعات راجع به اولریخ در سال 6- 2005  از این قرار است: راهنمای ادواریهای اولریخ دارای 186100 ادواری است که به صورت مرتب چاپ می گردند و زیر 896 سرعنوان موضوعی قرار گرفته اند و عناوین مجلات زیر هر موضوع الفبایی می گردند. آخرین  ویرایش این منبع با آخرین اطلاعات سال 2005 به روز شده است. فعلا اولریخ در سطح جهان جامعترین راهنمای نشریات ادواری است که داریم. این منبع حتی منابعی را که دیگر چاپ نمی گردند را نیز تحت پوشش قرار داده است. سری 4 جلدی آن دارای توصیف 6000 مجله روی دیسک و 36000مجله پیوسته و 5000 روزنامه و هفته نامه خبری است که در مورد تعدادی از نشریات شماره رده بندی کنگره و دیویی نیز قید شده است. چهل و چهارمین ویرایش آن مربوط به نوامبر 2005 با قیمت 850 دلار آمریکا عرضه می گردد. CSA از حامیان آن محسوب می شود و نماینده ارایه خدمات این منبع نیز می باشد. (5 و 6)

کتز علت آوردن International در نام آن را دارا بودن مواردی از انتشارات 70هزار ناشر از 200 کشور بیان می کند و می افزاید این نشریه برای 20000 عنوان از مجلات محبوب، 20-10 خط توصیف نوشته است. داده هایی که بر روی دیسک ارائه گردیده در واقع همان اطلاعاتی است که می توان آن را بر روی نسخه پیوسته یافت. آنطور که کتز در سال 1997 آورده، قالب پیوسته آن ماهانه روزآمد می شده ولی امروزه هفتگی است. مکمل رایگان آن نیز دو بار در سال می آید که استفاده از آن دردسر ساز است و مجبور به مراجعه به قالب چاپی می گردیم. کتز، صورت چاپی آن را برای کتابخانه های کوچک و متوسط و قالب الکترونیکی آن برای کتابخانه های بزرگ مناسب دانسته است. کتز در میان منابع مرجع، اولریخ را هم جزو منابع کتابشناختی و هم در بخش منابع مرجع آماده در بخش راهنماها نیز آورده که منطقی به نظر می رسد. (7: 106-107؛ 258)

فهرست منابع

1. جعفرنژاد، آتش. آشنایی با بانکهای اطلاعاتی. تهران: سمت، 1382.

2. سینایی، علی. مجموعه سازی در کتابخانه ها،جلد اول: انتخاب مواد کتابخانه ای. تهران: سمت، 1382.

3. بابایی، محمود. "معرفی پایگاههای اطلاعاتی خارجی(CD-ROM) موجود در مرکز اطلاعات و مدارک علمی ایران". فصلنامه اطلاع رسانی،دوره 11، شماره 3(بهار1375).

4. محسنی، حمید. مجموعه سازی و خدمات تحویل مدرک. تهران: کتابدار، 1383.

5. www.bowker.com/catalog/000055.htm

6. www.ulrichsweb.com

7. Katz, William A. introduction to reference work, vol.2: basic information services, 7th Ed. New York: Mc Graw Hill, 1997.

تدوین: فرهاد شکرانه ننه کران-  دانشجوی ترم پنجم کارشناسی کتابداری و اطلاع رسانی پزشکی با تشکر از: کمال ابراهیمی(دانشجوی ترم سوم کارشناسی ارشد کتابداری و اطلاع رسانی پزشکی)


برگرفته از :http://farhadshokraneh.blogfa.com/cat-2.aspx

[1]Ulrich's international periodicals directory

[2]format

[3]Bowker

[4] Link

[ ۱۳٩۱/۱۱/۱۸ ] [ ۸:٠٩ ‎ق.ظ ] [ جمشید چایانی - دانشجوی کارشناسی ارشد علم اطلاعات و دانش شناسی دانشگاه علوم تحقیقات تهران ]

[ نظرات () ]

مجله اینترنتی دانستنی ها ، عکس عاشقانه جدید ، اس ام اس های عاشقانه